Bruce Lee gerçek bir ikondur, hayranlık duyulan, hayranlık uyandıran bir semboldür. Bir çok mücadele sporcusunun da bu sporlara başlamasının sebebidir. Genç yaşta hayatını kaybeden başarılı bir aktör ve de felsefecidir. (Lee felsefe mezunuymuş.)
Elbette kendisine duyulan hayranlığın en büyük sebebi filmleridir. Lee filmlerinde akrobatik yeteneklerini sergilemiş, dünya çapında milyonlarca hayran kazanmıştır. İnanılmaz esnek ve de kuvvetli vücudu, "artistik" hareketleri ile bu sporların taliplileri için motivasyon kaynağı olmuştur.
JEET KUNE DO
Buraya kadar sorun yok. Ancak onun daha az bilinen, daha doğru ifade etmek gerekirse, tam manasıyla bilinemeyen bir diğer özelliği ise Lee'nin de bir mücadele sporu (=sanatı) geliştirmiş olduğudur. Jeet Kune Do (JKD) diye adlandırılan bu sanat, eklektik, oldukça yüksek sayıda farklı sporların karışımıyla elde edilmiş bir terkiptir. Temeli Wing Chun'dur bu sanatın. Hani şu Ip Man filminde gördüğümüz, pat pat hızla vurarak adam döveceğiniz Güney Çin Boksu! Bruce Lee Wing Chun'u direkt olarak Ip Man'dan öğrenmiştir, ayrıca Ip Man'ın has talebesi Wong Shun Leung'dan.
Daha sonra Batı ile temasa geçen Lee, klasik Kung Fu'nun sınırlarını aşması gerektiğini anlamış ve Chun üzerine başka dallardan teknikler ekleyerek modifiye bir Kung Fu dalı yaratmıştır. Jeet Kune Do, yani "durduran/müdahale eden elin yolu" (=the way of the intercepting fist).
Bu yazıda Lee'nin işte bu evrede sahip olduğu düşüncelerden bahsetmek istiyorum. Yani doğudan, Hong Kong'dan gelmiş, oranın "en kral" sporunu öğrenmiş genç Jun Fan'ın (Lee'nin esas adı Jun Fan'dır) yaşamış olduğu hayal kırıklığı ve olumluya doğru evrilme çabasından bahsetmeliyim.
SINIR YOK
Lee'ye göre geleneksel sanatların sınırlayıcı atmosferinden kurtulmak şarttır. Yani önemli olan verimli tekniklerdir. Hatta ona göre Jeet Kune Do bile "sadece bir isim"dir, çok bir önemi yoktur. Önemli olan kişinin verili yer ve zamanda kendisini sınırlamaya maruz kalmadan -mücadele sporları anlamında- ifade edebilmesidir. Yani, bir yumruk size tersse, siz bu yumruğu bir nedenle kullanamıyorsanız; o zaman illa da bu tekniğe devam etmemelisiniz, önemli olan sizin için işe yarayanı bulmak ve oradan devam ederek kendi stilinizi geliştirmektir. Basitleştirerek geliştirmek. Zaten Jeet Kune Do basitçe basitleştirmek (=JKD is simply to simplify) demektir.
Netice itibariyle, Judo, Kung Fu veya Karate değildir kendi bünyenizde inşa etmeniz gereken. Siz kendi stilinizi kurmalı ve onun mimarı olmalısınız. Gerisi sadece birer isim, birer sınır levhasıdır. O sınırları aşmak gerekir.
Bu dalları veya diğerlerini çalıştıysanız bu yaklaşımın devrimsel özellikte olduğunu göreceksiniz. Kendi öğrendiğiniz sporda olmayan bir tekniği kullanınca buna kızan hocalar görürsünüz. İlla da o sanatın tekniğini öğrenmelisinizdir. Vücudun bilmem ne bölümüne 3.5 milim mesafeden geçmesi gereken bir yumruğu 2 milimden geçirince "o hareket olmadı" diyen hocalar da vardır. Sanki gerçek kavgada bu müşkülpesentliğin bir etkisi olacakmış gibi! Şekilcilik gırla!
İşte JKD bunların hepsine karşı çıkan ve işe yararlılığı ön plana çıkaran bir çağrıdır.
Bruce Lee mücadele sporlarının devrimcisidir.